[Raşit Tunca]

ilmelyakin Aynelyakin Hakkalyakin Nedir?

Allahu Teala Kuran da Bilmenin Dört yolu olduğunu anlatıyor bu ayette : İlmel yakîn (Alim bilgisi), Cehalet bilgisi (Cahil Bilgisi), Aynel yakîn (Nazari Bilgi Görsel Bilgi) ve Hakkel yakîn (Sathi ve şehadet Bilgisi)

İlmel-yakîn (Alim bilgisi): ilimle bilmek,Bir bilgi bir burhan ile bilmek, bir delil ile bilmek
Cahil Bilgisi: Karanlik bilgi ,Körü körüne inanmak,bir bilgiye a,b,c şıkkı vermeden cahilce bu böyledir diye kalbin diğer bilgilere ve şıklara kör bakması.
Aynel-yakîn (Nazari Bilgi Görsel Bilgi): Gözle görerek bilmek,
Hakkal-yakîn (Sathi ve şahedet Bilgisi): Her şeyi ile bilmek, vakıf olmak demektir. yani bir bilgiye bizatihi içine girip olaya bizatihi şahit olarak bilmek.

Birer misal ile açıklayalım :
Semada yani gökyüzünde ay olduğunu, önce bir ilim ile bilmek, yani bilim adamlarının bilgisi ile, yani birer burhan ve deliller ile bilmek : o ay'dır, 29 günde dünya'nın etrafında döner ,... v.s.

bu bilgi ilmel yakindir.

Sonra cahil bilgisi ile bilmek : Farenin aya bakışı gibi, "aaah şu kocaman peynir cennetine varsam da, şu koca peynirden yesem" diye ay ı peynir zannetmek,  zanni bilgi. Her ne kadar biz o'na, ay peynir değil dersek de inanmaz sa, o peynir derse, o zaman işde, ona hayır o peynir demesi, zannıyla bilmek olan, cahil bilgisi ile bilmek olur.

Sonra üçüncü aynel yakin bilmekde : Ay'ın hilal, dolunay, hallerini, evrelerini gözetleyip, yer'den o'nun dünya'nın uydusu olduğuna, gözlede bakıp, ilmel yakin bilgisine bizzat, gözlerlede müşahede edip, bilgisinin artması ile bilmesidir.

ve hakkal yakin bilgisi ise :  Artık o'nun dünya'nın uydusu olduğuna kanaat getirince, füzeye binip gidip, bizzat ay'a varmak, Ay'a ayak basmak ve, evet burası dünya'nın uydusudur, şu şu madenleri vardır, şu şu özelikleri vardır diye, tafsilatlıca, bizzat gidip onu şehadet bilgisi ile bilmeye, hakkal yakin bilgisi denilir.

أَعُوذُ بِاللهِ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ , بِسْمِ ﷲِالرَّحْمَنِ اارَّحِيم

كَلَّا لَوْ تَعْلَمُونَ عِلْمَ الْيَقِين

لَتَرَوُنَّ الْجَحِيمَ

ثُمَّ لَتَرَوُنَّهَا عَيْنَ الْيَقِينِ

ثُمَّ لَتُسْأَلُنَّ يَوْمَئِذٍ عَنِ النَّعِيمِ

Euzubillahimineşşeytanirracim
Bismillahirrahmenirrahim

Kellâ lev ta’lemûne ilmel yakîn(yakîni).
Manasi: Hayır, keşke siz, İlm'el Yakîn (kesin bir bilgi) ile bilseydiniz.

Le terevunnel cahîm(cahîme).
Manasi: Mutlaka cahîmi (alevli ateşi) göreceksiniz.(Bizim yorumumuz : Cehalet Karanligini göreceksiniz)

Summe le terevunnehâ aynel yakîn(yakîni).
Manasi: Sonra mutlaka onu Ayn'el Yakîn ile (gözünüzle) de görseniz.

Summe le tus’elunne yevmeizin anin naîm(naîmi).
Manasi: Sonra o sorduğunuzun için de kendinizi buluverirsiniz

(Sadakallahul Aziym Tekasür suresi 5 - 6 - 7. Ayetler)


فَنُزُلٌ مِّنْ حَمِيمٍ  وَتَصْلِيَةُ جَحِيمٍ  إِنَّ هَٰذَا لَهُوَ حَقُّ ٱلْيَقِينِ  فَسَبِّحْ بِٱسْمِ رَبِّكَ ٱلْعَظِيمِ

Fe nuzulun min hamîm. Ve tasliyetu cahîm. İnne hâzâ le huve hakkul yakîn. Fe sebbih bismi rabbikel azîm.

Ama haktan sapan yalancılardan ise, işte ona da kaynar sudan bir ziyafet vardır.
Bir de cehenneme atılma vardır. Şüphesiz bu, olmuş bitmiş kesin bir gerçekliktir.
Öyleyse yüce Rabbinin adını tesbih et.

(Vâkıa Suresi 93-94-95-96 Ayetler)

Kar©glan
Başağaçlı Raşit Tunca

Schrems, 11 Mart 2015 Çarşamba

Original Kar©glan